« فولکلور لکی و فوران عشق »

 

« فولکلور لکی و فوران عشق »

بشنو از نی چون حکایت می کند        از جدایی ها شکایت می کند

زمانی مردمان لک بین گرمسیر(قشلاق) و سرد سیر (ییلاق) در رفت و آمد بودند.این کار با کوچ بهاره و پاییزه انجام می شد.

در فصل پاییز از ییلاق(ایلاخ)به قشلاق(کچلاخ) کوچ می کردند. در آنم زمان با توجه به بعد مکانی بین این دو مکان و نبود امکانات امروزی تا شش الی هفت ماه از کسانی که در ییلاق می ماندند بی خبر بودند.

در این مدت افراد زیادی از دوستان و آشنایان و عزیزان دلبند روی در نقاب خاک می کشیدند.کوچندگان پس از شش ماه از این موضوع آگاهی می یافتند و آن زمان باز گشت بود.جایگاه زمستانه ی قوم لک اطراف و کوهپایه های کوئر بود.در وصف و هیبت و صلابت و زیبایی های این کوه اشعار فولکلور فراوانی موجود است. گاه این کوه را مانع رسیدن به محبوب می دانستند و محبوب کسی نبود جز آن یار شیرین که در ییلاق مانده بود.

کوئر گن کن بای بوینه هُماری        و لای دوس مچم و سر سواری

می شود پیاده از هر کوهی گذشت اما هنگامی که شخص سواره از کوه عبور کند دچار مشکل می شود و گاه عبور غیر ممکن و دیدار محبوب آرزویی بیش نیست.

کسانی هم که در ییلاق می ماندن از این حال و روز مستثنی نبودند.

گنمل گرمسیر هر گُلی ار جایی          بوشنه دوسکم شو نوسی بای

چه بهانه ای بهتر از این که رویش قوت لایموت در گرمسیر به خاطر گرمی و ناکار آمدی زمین امکان پذیر نیست و محبوب را فرا می خوانند که بر گردد.

گاه می خواهند که محبوب ابدا به گرمسیر نرود و بماند :

خویی گرمسیر ماس و دو روینه         تو سردی دیری ارا چه چینه

یا……

ایلل بارو کرد مِ تنیا منم     کلکه خراوی بیه مسکنم

از اینگونه ابیات که کاربردشان در فال چل سرو بسامدی قوی دارد در میان قوم ما فراوان است و الی ما شا الله.

برآیند همه ی این ابیات در دوبیتی زیر نمایان می شود.و آن زمانی است که دلهای دو طرف برای هم تنگ می شود و بوی باد مولیان که از جانب دوست می وزد هم خوشایند است و دیدار سرزمین او از راه بسیار دور نیز امید را در دل زنده می کند و نوستالوژی (ویروشه)گذشته را برجسته می کند.

چمی سر گرین کوئر دیار بی        نشونی کوئر لیت انار بی

چمی سر کوئر گرین دیار بی        نشونی گرین دول شنگزار بی

این ابیات زاییده ی ذهنی عاشق و فکور و فرهیخته و زنده دل است که از نیستان جدا مانده است.این دوبیتی با شعر بو جوی مولیان برابری می کند و سوسه دیدار را در هر فردی زنده می کند.

 

#مهدی_زینی

 

http://telegram.me/farhangelakI

مهدی زینی

من مهدی زینی ا صلانی متولد 1337-الشتر ،کارشناس زبان و ادبیات فارسی ،دبیر باز نشسته ی آموزش و پروش ،نویسنده ی پنج کتاب 1.رد پای پیشینیان «فرهنگ عامه ی لکی» 2. کتاب چپرا شرح و بیان توصیفی برخی واژه های لکی 3.کتاب سالفه یا مینی مالیست لکی 4. مجموعه ی شعر لکی به نام کژاوه هویر 5. مجموعه ی شعر فارسی به نام ورینجه که هر پنج به چاپ رسیده اند.هم اکنون در مورد معرفی زبان و فرهنگ لکی فعالیت می کنم.

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

5 + 3 =