« اِلدی بِلدی / eldi beldi»

« اِلدی بِلدی / eldi beldi»

«الدی بلدی» واژه ای لکی و از اصوات محسوب می شود . در فرسی برای آن همسانی وجود ندارد .با توجه به معنا و مفهوم آن در میان قوم لک می توان اصطلاح سفسطه را بر آن اطلاق داشت .
در یکی از واته های لکی که داستان دو روباه هست به این واژه اشاره شده است .دو روباه با هم قرابت خانوادگی داشتند و در یک سوراخ زندگی می کردند ، یک روز صبح از سوراخ بیرون آمدند ، یکی می گفت : «الدی» و دیگری می گفت : «بلدی» . اکنون این واته ی لکی که می گوید : « دو روا اج یه کُنا ایر یهاتویین ، یکی موتِی الدی و یکی تِرِک موتِی بلدی »بر خود ستایی و تکبر و خود را نسبت به اقوام و دوستان برتر دانستن دلالت می کند و گاهی هم در میان عامه ی مردم به عنوان سفسطه به کار می رود .مثلا می گویند : «فلان الدی بلدیه موشی» یعنی سفسطه می کند و حقیقت را بیان نمی کند.
واژه ای دیگر هم تقربا هم معنای این «الدی بلدی» داریم و آن « اله بله / elah belah » است.
اله بله یعنی ماست مالی کردن موضوع و گونه ای سرو ته آن را هم آوردن و خود را به کوچه ی علی چپ زدن است.گاه هم معنی انکار غیر مستقیم چیزی را بیان می کند .در زبان فارسی به صورت « اله بله جیمبله » به کار می رود و از ترکسیبات عامیانه و جدید است که در بین افواه افتاده است.
در گویش مازندرانی ele bele ۱در مقام تهدید و خط و نشان کشیدن ۲کاری را توجیه نمودن
ele bele این دست آن دست کردن – سرداوندن

منابع : دهخدا /

#مهدی_زینی
@aksohonar
@qhazalemastaneh
http://telegram.me/farhangelakI

مهدی زینی

من مهدی زینی ا صلانی متولد 1337-الشتر ،کارشناس زبان و ادبیات فارسی ،دبیر باز نشسته ی آموزش و پروش ،نویسنده ی دو کتاب رد پای پیشینیان «فرهنگ عامه ی لکی» و کتاب شرح و بیان توصیفی برخی واژه های لکی که هر دو در دست چاپ هستند.هم اکنون در مورد معرفی زبان و فرهنگ لکی فعالیت می کنم.

شما ممکن است این را هم بپسندید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+ 50 = 57