«ئِرا گیردی / ورو گه شده/ eragerdi/ verougashdah»

«ئِرا گیردی / ورو گه شده/ eragerdi/ verougashdah»
«ئِرا گیردی» واژه ای لکی با معنایی عمیق وقابل توجه است.در ظاهر به معنای کسی است که شهرها و روستاها و مناطق مختلف را برای گدایی کردن شکمی نان و خورش و در یوزگی از دیگران زیر پا می گذارد.در واقع می تواند اینچنین باشد و واژه ی «ورو گه شده» هم در این معنا او را همراهی می کند. اما چنانچه در معنای این واژگان دقیق شویم به نتایجی خواهیم رسید که اشخاص مشمول باید از خود بودن شرمنده باشند.
برای روشن شدن موضوع به بر رسی واژه ی «هویت » می پردازیم ، به همین خاطر نظریات برخی علمای علوم اجتماعی را ذکر می کنیم.
ابتدا تعریف هویت :اصل واژه ی هویت عربیست و برآن چیزی دلالت دارد که موجب تشخیص فرد می شود و هویت هر پدیده ای بیانگر هیئت و ماهیت وجودی آن ذات است.۱
انسانها د ارای دو هویت هستند و این دو عبارتند از
۱٫ هویت اجتماعی: به واسطه هویت اجتماعی، افراد و گروه ها در روابط اجتماعی خود از افراد و گروه های دیگر متمایز می شوند . نیز هویت اجتماعی به برقراری و متمایز ساختن نظامند نسبت های شباهت و تفاوت میان افراد گروه ها و میان افراد و گروهها اشاره دارد .
۲٫ هویت فردی. هویت فردی و اجتماعی از نظر کیفی و نوعی متفاوتند، به این معنا که هویت فردی ناظر به افراد، و هویت جمعی ناظر به جامعه است . هویت اجتماعی نسبت به هویت شخصی واقعی تر بوده و دارای استحکام و دوام بیشتر است .
از این میان هویت اجتماعی بر شباهتها و هویت فردی بر تفاوتها دلالت دارد.پس میتوان گفت که هویت دارای دو جنبه ی تفاوتها و شباهتها می باشد.
فرهنگهای مختلف برای این واژه معانی زیر را آورده اند. : دهخدا = / معین = شخصیت ، ذات ، حقیقت چیز/عمد = انچه از نام ، نام خانوادگی، نام پدر و ویژگیهای دیگر که شخص بدانها شناخته می شود./ فرهنگ واژه های مصوب فرهنگستان =نقش اجتماعی و درک او از این نقش که نوعا در جوانی پیدا می شود.
ما نمی خواهیم وارد بحث گسترده هویت در ارتباط با ملت و جامعه ی جهانی و هنر و دیگر قابلیتهای انسانها شویم مخلص کلام اینکه در بدایت امر هر فردی برای شناخته شدن به اجتماع و گروهی از هم نوعان وابسته است که بدون داشتن آن و بی اطلاعی از این موضوع شخص را دچار وادی سر گردانی وافسردگی خواهد کرد.بی ربط نیست که بگوییم واژها ی«ئرا گیردی و وروگه شده »مسمایی به حق و به جا برای بی هویتی افراد است.
ما درمیان خود افرادی را می بینیم که نسبت به اصل و نژاد و نسب و قوم و فرهنگ و مخصوصا زبان مادری خود که اصلی ترین شاخصه ی فرهنگ است، بی تفاوت هستند و گاه خود را به قومیتهای دیگر و فرهنگهای درشت و چشمگیر می چسبانند.بنا براین کسی که به فرهنگ خود پشت کند «ئراگیردی»و کسی که علاوه بر پشت کردن به فرهنگ ، از فرهنگ خود(هر فرهنگی) نیز بد گویی کند ،«ئرا گیردی» و«ورو گه شده» است.
دیده و شنیده شده است که بعضی مواقع مردم کسی را «ئراگیردی» مورد خطاب قرار می دهند در صورتی که موضوع گدایی و ناداری و یا ورشکستگی در کار نیست ، بلکه به خاطر عدم رعایت برخی اصول و عقاید فرهنگ بومی و زبان مادری هدف شماتت هستند.
منابع : ۱ – .هجران هویت قومی در ایران، قلی الطایی، نشر شادگان، ص ۳۴ ./۲٫ هویت اجتماعی، ریچارد، جنکینز، ترجمه تورج یاراحمدی، نشر شیراز، ۱۳۸۱، ص ۵ ./ ۴ – از تعالی هجران هویت و اغراقات اجتماعی، حسن حاجی حسینی، کتاب زنان، ۱۷، پاییز ۱۳۸۱ استفاده شده است .
(مهدی زینی)

مهدی زینی

من مهدی زینی ا صلانی متولد 1337-الشتر ،کارشناس زبان و ادبیات فارسی ،دبیر باز نشسته ی آموزش و پروش ،نویسنده ی دو کتاب رد پای پیشینیان «فرهنگ عامه ی لکی» و کتاب شرح و بیان توصیفی برخی واژه های لکی که هر دو در دست چاپ هستند.هم اکنون در مورد معرفی زبان و فرهنگ لکی فعالیت می کنم.

شما ممکن است این را هم بپسندید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+ 14 = 17